टाट पल्टिदै शक्तिराष्ट्र अमेरिका, विदेशी ऋणमात्र ३७ ट्रिलियन डलर
काठमाडौँ – यस हप्ता अमेरिकी संसदबाट डोनाल्ड ट्रम्पले आफैँले नाम दिएको र आधिकारिक रूपमा ‘बिग ब्युटिफुल बजेट बिल’ भनिएको विधेयक पारित भएसँगै, अमेरिकाले बाँकी विश्वबाट लिने ऋणको आकार र दिगोपनबारे लामो समयदेखिको शंका फेरि उब्जिएको छ।
ट्रम्पको कर कटौती गर्ने बजेट विधेयकले अमेरिकाको पहिल्यै अत्यधिक ठूलो ३७ ट्रिलियन डलरको ऋणमा कम्तीमा ३ ट्रिलियन डलर थप्ने अपेक्षा गरिएको छ। यस योजनाका आलोचकहरूको कमी छैन, जसमा ट्रम्पका पूर्व सहयोगी इलन मस्क पनि पर्छन्, जसले यसलाई ‘घृणित र वितृष्णाजनक’ भनेका छन्।
यी शंकाहरू हालै डलरको कमजोर मूल्य र लगानीकर्ताहरूले अमेरिकालाई ऋण दिनको लागि मागिरहेको उच्च ब्याजदरमा देखिन थालेका छन्। अमेरिकालाई आफ्नो वार्षिक आम्दानी र खर्च बिचको अन्तर पूरा गर्न यो पैसा ऋण लिनु आवश्यक छ।
यस वर्षको सुरुवातदेखि डलरको भाउ पाउन्डको तुलनामा १०५ र युरोको तुलनामा १५५ ले घटेको छ। यद्यपि अमेरिकाको ऋण लागत समग्रमा स्थिर रहेको छ, तर लामो अवधिको ऋण र छोटो अवधिको ऋणमा तिर्ने ब्याजदर बीचको भिन्नता बढेको छ। यसले अमेरिकी ऋणको दीर्घकालीन दिगोपनमाथि बढ्दो शंकालाई संकेत गर्दछ।
यो त्यस्तो अवस्थामा भइरहेको छ, जब अमेरिकाले युरोपेली संघ र बेलायतभन्दा बिस्तारै ब्याजदर घटाएको छ, जसले सामान्यतया डलरलाई बलियो बनाउँथ्यो किनभने लगानीकर्ताहरूले बैंक निक्षेपमा उच्च ब्याजदर पाउँछन्।
अमेरिकी ऋण एक निर्णायक मोडमा पुगेको विश्वको सबैभन्दा ठूलो हेज फन्डका संस्थापक रे डालियोको विश्वास छ । उनको अनुमान अनुसार, हालको गतिमा अमेरिकाले चाँडै नै ऋण र ब्याज भुक्तानीमा वार्षिक १० ट्रिलियन डलर खर्च गर्नुपर्नेछ।
उनी भन्छन्, ‘म विश्वस्त छु कि सरकारको वित्तीय अवस्था एक महत्वपूर्ण मोडमा छ, किनभने यदि यसलाई अहिले नै समाधान गरिएन भने, ऋण यस्तो स्तरमा पुग्नेछ जहाँ ठूलो संकटबिना यसलाई व्यवस्थापन गर्न सकिनेछैन।’